Trong thế giới ngữ pháp tiếng Anh, từ Which đóng vai trò quan trọng nhưng thường gây nhầm lẫn. Nhiều người học băn khoăn khi nào nên dùng Which thay vì What hay That. Bài viết này từ Edupace sẽ làm rõ cách dùng Which một cách chi tiết, giúp bạn tự tin hơn khi sử dụng.
Which là gì? Định nghĩa và vai trò cơ bản
Từ Which là một đại từ quan hệ (relative pronoun) hoặc từ để hỏi (interrogative pronoun) đa năng trong tiếng Anh. Khi xuất hiện ở đầu câu hỏi, nó thường mang nghĩa “cái nào” hoặc “những cái nào”, thường được dùng để hỏi về sự lựa chọn trong một tập hợp hữu hạn. Còn khi đứng trong mệnh đề quan hệ, Which có chức năng nối hai mệnh đề lại với nhau, thay thế cho một danh từ chỉ vật hoặc sự vật đã được nhắc đến trước đó, và thường được dịch là “cái mà”, “thứ mà”, hoặc “điều mà”.
Việc hiểu rõ ngữ cảnh và chức năng của Which là chìa khóa để sử dụng từ này một cách chính xác. Từ này giúp câu văn mạch lạc và rõ ràng hơn, đặc biệt trong các cấu trúc câu phức tạp hoặc khi cần cung cấp thêm thông tin chi tiết về một đối tượng. Nó không chỉ là một từ đơn thuần mà còn là một công cụ ngữ pháp mạnh mẽ, giúp người nói và người viết diễn đạt ý tưởng một cách hiệu quả.
Cách dùng Which làm từ hỏi (Interrogative Pronoun)
Khi Which được sử dụng như một từ để hỏi, nó luôn ám chỉ một sự lựa chọn từ một tập hợp các đối tượng đã được xác định hoặc có thể đếm được. Đây là điểm khác biệt cốt lõi so với “What”, thường dùng cho các lựa chọn vô hạn.
Which trong lựa chọn hữu hạn: Khi nào sử dụng?
Which thường được dùng trong câu hỏi khi bạn muốn người nghe lựa chọn từ một số lượng đối tượng cụ thể hoặc giới hạn. Điều này có nghĩa là người hỏi và người nghe đều nhận thức được rằng có một tập hợp các lựa chọn hữu hạn để chọn ra. Sự lựa chọn này có thể được nêu rõ ràng hoặc ngụ ý qua ngữ cảnh.
Ví dụ:
<>Xem Thêm Bài Viết:<>- Mơ Thấy Đậu Phộng: Giải Mã Điềm Báo May Rủi Từ Giấc Mơ
- Ý nghĩa ngày sinh 14/05/2005 trong thần số học
- Tuổi 1935 năm 2011 là bao nhiêu?
- Sao Chiếu Mệnh Nữ Tuổi Nhâm Thân 1992 Năm 2022
- Luận giải tử vi Nữ mạng Canh Ngọ 1990
- Which T-shirt do you prefer: the red, the blue or the orange one? (Bạn thích chiếc áo phông nào trong số cái màu đỏ, màu xanh và màu cam?) Ở đây, người hỏi đưa ra ba lựa chọn cụ thể.
- Which one is your sister in this photo? (Chị gái của bạn là người nào trong bức ảnh này?) Trong bức ảnh, số lượng người là hữu hạn, người nghe cần xác định một người cụ thể.
- Which of your classmates do you admire the most? (Trong số các bạn học cùng lớp, bạn ngưỡng mộ ai nhất?) Lớp học là một tập hợp có số lượng học sinh giới hạn.
Nắm vững nguyên tắc này sẽ giúp bạn đặt câu hỏi một cách chính xác, yêu cầu sự lựa chọn cụ thể thay vì một câu trả lời chung chung. Đây là một trong những khía cạnh quan trọng nhất của cách dùng Which khi đặt câu hỏi.
Biểu đồ minh họa cách dùng Which khi đặt câu hỏi lựa chọn hữu hạn
So sánh Which và What: Khác biệt cốt lõi
Một trong những nhầm lẫn phổ biến nhất là giữa Which và What. Mặc dù cả hai đều là từ để hỏi, chức năng của chúng rất khác nhau về mặt ngữ nghĩa và phạm vi lựa chọn.
Which dùng khi có một tập hợp lựa chọn hữu hạn, đã biết hoặc có thể nhìn thấy. Nó đòi hỏi một câu trả lời cụ thể từ các lựa chọn được đưa ra. Ngược lại, What được sử dụng khi tập hợp các lựa chọn là vô hạn, không rõ ràng hoặc rất rộng.
Ví dụ để làm rõ sự khác biệt:
- What is your name? (Tên của bạn là gì?) – Có vô số cái tên, không có lựa chọn cụ thể nào được đưa ra.
- What book do you like the most? (Quyển sách bạn thích đọc nhất là gì?) – Có vô số quyển sách trên thế giới, không giới hạn lựa chọn.
Nếu bạn muốn sử dụng Which trong những trường hợp này, bạn phải giới hạn tập hợp lựa chọn:
- Which is your name: Steven or Stephen? (Tên bạn là cái nào: Steven hay Stephen?) – Chỉ có hai lựa chọn cụ thể.
- Which book do you read the most in your bookshelf? (Trong số các quyển sách trên giá sách của bạn, bạn đọc quyển nào nhiều nhất?) – Lựa chọn bị giới hạn trong số sách trên giá sách.
Hiểu rõ sự khác biệt này là bước đầu tiên để làm chủ cách dùng Which một cách tự tin.
Cách dùng Which làm đại từ quan hệ (Relative Pronoun)
Khi Which đóng vai trò là đại từ quan hệ, nó kết nối mệnh đề phụ (mệnh đề quan hệ) với danh từ hoặc cụm danh từ mà nó bổ nghĩa trong mệnh đề chính. Chức năng này giúp câu văn trở nên phong phú hơn, cung cấp thêm thông tin chi tiết mà không cần phải dùng nhiều câu đơn lẻ.
Which trong mệnh đề quan hệ không xác định
Which thường được dùng để giới thiệu mệnh đề quan hệ không xác định (non-defining relative clauses). Mệnh đề này cung cấp thông tin bổ sung, không cần thiết để hiểu nghĩa chính của câu. Nếu bỏ mệnh đề này đi, câu vẫn giữ nguyên ý nghĩa cốt lõi. Đặc điểm nổi bật của mệnh đề quan hệ không xác định là nó luôn được ngăn cách với mệnh đề chính bằng dấu phẩy.
Which trong trường hợp này có thể làm chủ ngữ hoặc tân ngữ của mệnh đề quan hệ.
Ví dụ với Which là chủ ngữ:
- This is my favorite restaurant, which is the most well-known in this region. (Đây là nhà hàng tôi yêu thích, cái mà nổi tiếng nhất trong khu vực.) – Việc nó nổi tiếng nhất là thông tin thêm, không cần thiết để biết đây là nhà hàng yêu thích.
- I love roses, which symbolize love. (Tôi thích hoa hồng, thứ tượng trưng cho tình yêu.) – Thông tin về biểu tượng là thêm vào.
- My car, which breaks down regularly, needs to be repaired soon. (Xe của tôi, cái mà thường xuyên bị hỏng, cần được sửa sớm.)
Khi Which là chủ ngữ, động từ theo sau nó sẽ chia theo danh từ mà Which thay thế.
Ví dụ với Which là tân ngữ:
- I don’t like the book “Theories of International Relations”, which my teacher recommends to me. (Tôi không thích cuốn sách “Các lý thuyết về quan hệ quốc tế, cuốn sách mà cô giáo tôi giới thiệu cho tôi.) – “Which” thay thế cho “the book” và là tân ngữ của động từ “recommends”.
- My favorite restaurant, which my parents and I often go to, is very far from my house. (Nhà hàng yêu thích của tôi, cái mà tôi và bố mẹ thường tới, ở cách rất xa nhà tôi.) – “Which” là tân ngữ của cụm “go to”.
Lưu ý rằng trong mệnh đề quan hệ không xác định, Which không thể thay thế bằng “That”.
Which đi kèm giới từ: Cấu trúc nâng cao
Which cũng có thể đi kèm với giới từ, tạo nên các cấu trúc câu phức tạp hơn nhưng rất tự nhiên trong tiếng Anh. Giới từ có thể đứng trước Which hoặc ở cuối mệnh đề quan hệ.
Khi giới từ đứng trước Which, cấu trúc này thường mang tính trang trọng hơn và phổ biến trong văn viết:
- This is the issue about which we are concerned. (Đây là vấn đề mà chúng tôi quan tâm.)
- The house in which they live is very old. (Ngôi nhà mà họ sống rất cũ.)
- He finally found the keys, without which he could not enter the house. (Cuối cùng anh ấy đã tìm thấy chìa khóa, không có nó anh ấy không thể vào nhà.)
Khi giới từ đứng ở cuối mệnh đề quan hệ, cấu trúc này phổ biến hơn trong văn nói và ít trang trọng hơn:
- This is the issue which we are concerned about.
- The house which they live in is very old.
Việc nắm vững cách sử dụng Which với giới từ sẽ giúp bạn nâng cao khả năng diễn đạt và hiểu được các cấu trúc câu phức tạp trong tiếng Anh.
Phân biệt Which và That trong Mệnh đề Quan hệ
Sự khác biệt giữa Which và That trong mệnh đề quan hệ là một trong những điểm ngữ pháp gây khó khăn nhất cho người học tiếng Anh. Hiểu rõ sự phân biệt này là cực kỳ quan trọng để viết và nói chuẩn xác.
Mệnh đề quan hệ xác định với That
That chủ yếu được sử dụng để giới thiệu mệnh đề quan hệ xác định (defining relative clauses). Mệnh đề này cung cấp thông tin thiết yếu, không thể thiếu để xác định danh từ hoặc cụm danh từ mà nó bổ nghĩa. Nếu bỏ mệnh đề này đi, câu sẽ mất đi ý nghĩa hoặc trở nên không rõ ràng. Mệnh đề quan hệ xác định với That không được ngăn cách bằng dấu phẩy.
Ví dụ:
- The company that you are working in is Vin Group, right? (Công ty bạn đang làm là Vin Group đúng không?) – Nếu bỏ “that you are working in”, câu sẽ là “The company is Vin Group, right?”, không rõ “công ty nào”.
- I don’t like any food that is too smelly. (Tôi không thích món ăn nào quá nặng mùi.) – Nếu bỏ “that is too smelly”, câu sẽ là “I don’t like any food.”, rất chung chung.
- The student that sits next to me is very intelligent. (Học sinh ngồi cạnh tôi rất thông minh.) – “That sits next to me” là thông tin cần thiết để xác định học sinh nào.
Trong các ví dụ trên, mệnh đề quan hệ với That là thành phần không thể thiếu, giúp xác định rõ đối tượng được nói đến. Điều này khác biệt hoàn toàn với chức năng cung cấp thông tin bổ sung của Which.
Tổng hợp điểm khác biệt Which và That
Để dễ hình dung hơn, chúng ta có thể tổng hợp điểm giống và khác nhau giữa Which và That trong mệnh đề quan hệ:
- Điểm giống nhau: Cả Which và That đều có thể làm chủ ngữ hoặc tân ngữ trong mệnh đề quan hệ, thay thế cho danh từ chỉ vật hoặc sự vật.
- Điểm khác nhau cốt lõi:
- Which: Dùng trong mệnh đề quan hệ không xác định (non-defining clauses), cung cấp thông tin bổ sung, không thiết yếu. Luôn có dấu phẩy ngăn cách.
- That: Dùng trong mệnh đề quan hệ xác định (defining clauses), cung cấp thông tin cần thiết để xác định đối tượng. Không có dấu phẩy ngăn cách.
Việc ghi nhớ quy tắc dấu phẩy này là cách đơn giản và hiệu quả nhất để phân biệt khi nào nên sử dụng Which và khi nào nên sử dụng That. Đây là một khía cạnh trọng tâm của cách dùng Which so với That.
Sơ đồ so sánh điểm khác biệt giữa Which và That trong mệnh đề quan hệ
Lời khuyên và Mẹo nhớ Cách dùng Which hiệu quả
Để sử dụng Which một cách tự tin và chính xác, việc luyện tập thường xuyên là không thể thiếu. Dưới đây là một số lời khuyên và mẹo giúp bạn củng cố kiến thức và tránh những lỗi sai phổ biến.
Một mẹo đơn giản để phân biệt Which và That trong mệnh đề quan hệ là hãy tự hỏi: “Nếu mình bỏ mệnh đề này đi, câu có còn rõ nghĩa không?” Nếu câu vẫn rõ nghĩa và chỉ mất đi thông tin phụ, hãy dùng Which (và đừng quên dấu phẩy). Nếu câu trở nên tối nghĩa hoặc không xác định được đối tượng, hãy dùng That (và không dùng dấu phẩy).
Ngoài ra, hãy chú ý đến ngữ cảnh. Khi đặt câu hỏi, nếu bạn đang yêu cầu một sự lựa chọn cụ thể từ một nhóm đã biết hoặc giới hạn, hãy dùng Which. Ngược lại, nếu bạn hỏi một cách tổng quát, không giới hạn lựa chọn, hãy dùng What. Việc đọc sách báo tiếng Anh, xem phim hoặc nghe podcast sẽ giúp bạn tiếp xúc với cách người bản xứ sử dụng các đại từ này trong thực tế, từ đó củng cố trực giác ngôn ngữ của mình.
Đừng ngần ngại mắc lỗi. Ngữ pháp tiếng Anh phức tạp và việc học hỏi từ những sai lầm là một phần quan trọng của quá trình. Hãy thường xuyên ôn tập và thực hành để các quy tắc này trở thành phản xạ tự nhiên.
Bài tập vận dụng
Chọn Which, What hoặc That để điền vào các câu sau:
- _________ is your favorite subject?
- She decides to take up skiing, _________ is very complicated and demanding.
- _________ of your co-workers do you find easy to co-operate with?
- Don’t put on the clothes _________ are too tight.
- _________ of your parents do you often turn to when you need help?
- I don’t want to listen to your love story anymore, _________ is too annoying.
- Do you recommend _______ food to try when I go to China?
- The food _________ my mom cooks is the most delicious in the world.
Đáp án gợi ý:
- What (Môn học yêu thích của bạn là gì? Không có lựa chọn hữu hạn nào được đưa ra.)
- Which (Cô ấy quyết định tập trượt băng, môn thể thao phức tạp và đòi hỏi cao. Thông tin này là bổ sung, không thiết yếu để xác định môn thể thao.)
- Which (Đồng nghiệp nào của bạn là người bạn thấy dễ hợp tác? Tập hợp đồng nghiệp là hữu hạn.)
- That (Đừng mặc những bộ quần áo quá chật. Mệnh đề này cần thiết để xác định loại quần áo nào không nên mặc.)
- Which (Bạn thường hỏi xin sự giúp đỡ của bố hay mẹ bạn? Lựa chọn giữa bố và mẹ là hữu hạn.)
- Which (Tôi không muốn nghe về chuyện tình của các bạn nữa, thứ mà khiến tôi khó chịu. Thông tin này là bổ sung.)
- What (Bạn có gợi ý món ăn gì khi tôi tới Trung Quốc không? Có vô số món ăn để lựa chọn.)
- That (Đồ ăn mẹ tôi làm là thứ ngon nhất trên đời. Mệnh đề này cần thiết để xác định món ăn cụ thể nào là ngon nhất.)
FAQs về Cách dùng Which
1. Which có dùng cho người không?
Không, Which chỉ dùng cho vật, sự vật hoặc ý tưởng. Đối với người, chúng ta sử dụng “Who” (chủ ngữ) hoặc “Whom” (tân ngữ) trong mệnh đề quan hệ. Tuy nhiên, trong một số trường hợp không chính thức hoặc khi nói về một nhóm người như một tập thể không cá nhân hóa, bạn có thể nghe thấy Which, nhưng điều này không được khuyến khích trong văn phong trang trọng.
2. Mệnh đề quan hệ với Which có bắt buộc phải có dấu phẩy không?
Có, mệnh đề quan hệ bắt đầu bằng Which (khi nó là đại từ quan hệ) hầu như luôn được ngăn cách với mệnh đề chính bằng dấu phẩy. Điều này cho thấy đây là mệnh đề quan hệ không xác định, cung cấp thông tin bổ sung chứ không phải thông tin thiết yếu.
3. “What” có dùng trong mệnh đề quan hệ không?
“What” có thể đóng vai trò như một đại từ quan hệ, nhưng nó không dùng để bổ nghĩa cho một danh từ đã có sẵn. Thay vào đó, “What” có nghĩa là “the thing(s) that” (điều mà/những điều mà). Ví dụ: “I know what you mean” (Tôi biết điều mà bạn muốn nói). Trong trường hợp này, “What” tự thân nó đã bao hàm danh từ và đại từ quan hệ.
Hy vọng qua bài viết chi tiết này, người học đã có cái nhìn rõ ràng hơn về cách dùng Which cũng như cách phân biệt hiệu quả với “What” và “That” trong ngữ pháp tiếng Anh. Việc nắm vững những kiến thức này không chỉ giúp bạn tránh được những lỗi sai thường gặp mà còn nâng cao khả năng diễn đạt chính xác và tự nhiên. Hãy luyện tập thường xuyên để các cấu trúc này trở thành phản xạ tự nhiên. Edupace luôn đồng hành cùng bạn trên chặng đường chinh phục tiếng Anh.
