An toàn cháy nổ là yếu tố cực kỳ quan trọng đối với mọi cơ sở kinh doanh, đặc biệt là các khách sạn, nhà nghỉ nơi tập trung đông người lưu trú và hoạt động. Việc tuân thủ nghiêm ngặt quy định phòng cháy chữa cháy đối với khách sạn, nhà nghỉ không chỉ bảo vệ tài sản mà còn là trách nhiệm pháp lý và đạo đức nhằm đảm bảo an toàn tính mạng cho du khách và nhân viên. Bài viết này của Edupace sẽ cung cấp thông tin chi tiết về các quy định cần thiết này.

Phân loại cơ sở và điều kiện an toàn PCCC theo quy định

Phân loại cơ sở và cơ quan quản lý

Theo quy định hiện hành, đặc biệt là tại Nghị định 136/2020/NĐ-CP, việc quản lý và các yêu cầu về phòng cháy chữa cháy đối với cơ sở kinh doanh lưu trú như khách sạn, nhà nghỉ được phân chia dựa trên quy mô (chiều cao, khối tích) và loại hình. Điều này nhằm đảm bảo công tác quản lý được chặt chẽ và phù hợp với mức độ rủi ro tiềm ẩn.

Các cơ sở khách sạn, nhà khách, nhà nghỉ có chiều cao từ 5 tầng trở lên hoặc tổng khối tích từ 1.500 m3 trở lên; các nhà trọ, cơ sở lưu trú khác thành lập theo Luật Du lịch cao từ 3 tầng trở lên hoặc có tổng khối tích từ 1.000 m3 trở lên sẽ thuộc thẩm quyền quản lý của Cơ quan công an theo Phụ lục III của Nghị định. Điều này phản ánh mức độ phức tạp và nguy cơ cháy cao hơn của các công trình quy mô lớn, đòi hỏi sự kiểm soát và thẩm định chuyên nghiệp hơn.

Ngược lại, những cơ sở khách sạn, nhà khách, nhà nghỉ có chiều cao dưới 5 tầng và tổng khối tích dưới 1.500 m3; hoặc nhà trọ, cơ sở lưu trú khác thành lập theo Luật Du lịch cao dưới 3 tầng và tổng khối tích dưới 1.000 m3 sẽ thuộc phạm vi quản lý của Ủy ban nhân dân cấp xã theo Phụ lục IV. Việc phân cấp này giúp giảm tải cho các cơ quan chuyên trách cấp cao, đồng thời tăng cường trách nhiệm của chính quyền cơ sở trong việc quản lý an toàn phòng cháy chữa cháy tại địa phương.

Đặc biệt, các công trình khách sạn, nhà khách, nhà nghỉ, nhà trọ, cơ sở lưu trú khác có quy mô rất lớn, cao từ 7 tầng trở lên hoặc tổng khối tích từ 5.000 m3 trở lên, bắt buộc phải được Cơ quan Phòng cháy chữa cháy thẩm duyệt thiết kế trước khi thi công theo quy định tại Phụ lục V. Yêu cầu này đảm bảo rằng các giải pháp an toàn PCCC được tích hợp ngay từ giai đoạn thiết kế, đáp ứng các tiêu chuẩn kỹ thuật cao nhất cho các công trình phức tạp.

Điều kiện an toàn bắt buộc theo Nghị định 136/2020/NĐ-CP

Để đảm bảo an toàn phòng cháy chữa cháy, các cơ sở kinh doanh khách sạn, nhà nghỉ thuộc danh mục quy định tại Phụ lục III và Phụ lục IV của Nghị định 136/2020/NĐ-CP phải tuân thủ một loạt các điều kiện bắt buộc. Các điều kiện này bao gồm cả yêu cầu về hồ sơ pháp lý, trang bị kỹ thuật và công tác tổ chức con người.

<>Xem Thêm Bài Viết:<>

Đối với cơ sở thuộc Phụ lục III, điều kiện an toàn được quy định chi tiết tại khoản 1 Điều 5. Cơ sở phải có đầy đủ nội quy, biển cấm, biển báo, sơ đồ hoặc biển chỉ dẫn về phòng cháy chữa cháy và thoát nạn phù hợp với quy chuẩn, tiêu chuẩn hiện hành. Việc này giúp mọi người dễ dàng nắm bắt các quy định và hướng dẫn cần thiết khi có sự cố xảy ra.

Bên cạnh đó, việc duy trì lực lượng phòng cháy chữa cháy cơ sở hoặc chuyên ngành là bắt buộc, trừ một số trường hợp ngoại lệ. Lực lượng này cần được huấn luyện nghiệp vụ phòng cháy chữa cháy và tổ chức sẵn sàng ứng phó, thực hiện công tác chữa cháy tại chỗ khi cần thiết. Sự chuẩn bị về nhân lực là yếu tố then chốt quyết định hiệu quả xử lý ban đầu của đám cháy.

Việc xây dựng và phê duyệt phương án chữa cháy bởi cấp có thẩm quyền cũng là một yêu cầu quan trọng. Phương án này cần được lập dựa trên đặc điểm cụ thể của cơ sở, dự kiến các tình huống cháy có thể xảy ra và đưa ra các biện pháp ứng phó chi tiết. Hệ thống điện, chống sét, chống tĩnh điện, các thiết bị sử dụng nguồn lửa, nguồn nhiệt phải đảm bảo an toàn phòng cháy chữa cháy theo đúng quy chuẩn kỹ thuật.

Các cơ sở này cũng phải trang bị đầy đủ hệ thống giao thông, cấp nước phục vụ chữa cháy, hệ thống thông tin liên lạc. Đặc biệt, hệ thống báo cháy, chữa cháy, ngăn cháy, ngăn khói, thoát nạn và các phương tiện phòng cháy chữa cháy khác, phương tiện cứu người phải đảm bảo cả về số lượng và chất lượng, phù hợp với quy chuẩn, tiêu chuẩn kỹ thuật hiện hành. Đối với các dự án, công trình thuộc Phụ lục V, việc có Giấy chứng nhận thẩm duyệt thiết kế và văn bản chấp thuận kết quả nghiệm thu về phòng cháy chữa cháy của cơ quan Cảnh sát phòng cháy chữa cháy là điều kiện tiên quyết.

Đối với cơ sở thuộc Phụ lục IV, điều kiện an toàn được quy định tại khoản 2 Điều 5, bao gồm nhiều điểm tương đồng với cơ sở Phụ lục III như yêu cầu về nội quy, biển báo, sơ đồ, phương án chữa cháy, và an toàn hệ thống điện, nguồn nhiệt. Tuy nhiên, có một số khác biệt về yêu cầu đối với lực lượng và trang bị. Cơ sở Phụ lục IV cần có hệ thống giao thông, cấp nước, thông tin liên lạc phục vụ chữa cháy, hệ thống báo cháy, chữa cháy, ngăn cháy, ngăn khói, thoát nạn, phương tiện phòng cháy chữa cháy khác, phương tiện cứu người đảm bảo số lượng, chất lượng phù hợp với tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật hoặc theo quy định của Bộ Công an. Ngoài ra, cần có quy định và phân công chức trách, nhiệm vụ phòng cháy chữa cháy rõ ràng, và người làm nhiệm vụ này phải được huấn luyện, bồi dưỡng nghiệp vụ theo quy định.

Trách nhiệm của các bên liên quan trong cùng cơ sở

Khoản 3 và khoản 4 Điều 5 Nghị định 136/2020/NĐ-CP cũng quy định trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức hoạt động trong phạm vi một cơ sở khách sạn, nhà nghỉ đã đảm bảo điều kiện an toàn chung. Các đơn vị, tổ chức này phải đảm bảo có nội quy, biển báo riêng trong phạm vi quản lý của mình.

Việc sử dụng thiết bị điện, nguồn lửa, nguồn nhiệt phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định về an toàn phòng cháy chữa cháy. Các đơn vị cũng có trách nhiệm cử người tham gia đội phòng cháy chữa cháy cơ sở và phối hợp chặt chẽ với người đứng đầu cơ sở để thực hiện, duy trì các điều kiện an toàn trong phạm vi quản lý của mình.

Người đứng đầu cơ quan, tổ chức, cơ sở chịu trách nhiệm tổ chức thực hiện các điều kiện an toàn phòng cháy và chữa cháy trước khi đưa vào hoạt động và phải duy trì các điều kiện này trong suốt quá trình hoạt động. Trong trường hợp có nhiều cơ quan, tổ chức cùng hoạt động trong một cơ sở, người đứng đầu cơ sở chính sẽ chịu trách nhiệm chung về việc quản lý và duy trì các điều kiện an toàn PCCC của toàn bộ cơ sở.

Minh họa hệ thống biển báo và thiết bị cần thiết theo quy định phòng cháy chữa cháy cho khách sạn nhà nghỉMinh họa hệ thống biển báo và thiết bị cần thiết theo quy định phòng cháy chữa cháy cho khách sạn nhà nghỉ

Mức xử phạt khi vi phạm quy định về nội quy PCCC

Việc tuân thủ các quy định về nội quy, biển báo, sơ đồ, biển chỉ dẫn về phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ là một phần quan trọng của công tác an toàn phòng cháy chữa cháy tại các cơ sở kinh doanh như khách sạn, nhà nghỉ. Nghị định 144/2021/NĐ-CP quy định chi tiết các mức xử phạt đối với các hành vi vi phạm liên quan đến vấn đề này.

Theo Điều 29 của Nghị định 144/2021/NĐ-CP, các hành vi vi phạm sẽ bị xử phạt với các mức độ khác nhau tùy thuộc vào tính chất và mức độ nghiêm trọng. Mức phạt cảnh cáo hoặc phạt tiền từ 100.000 đồng đến 300.000 đồng được áp dụng đối với các hành vi như chấp hành không đầy đủ nội quy, niêm yết nội quy, biển báo ở nơi bị che khuất tầm nhìn hoặc không đúng quy cách, mẫu quy định. Đây là các hành vi tuy nhỏ nhưng có thể gây cản trở cho việc tiếp cận thông tin an toàn PCCC của người lưu trú và nhân viên.

Các hành vi nghiêm trọng hơn sẽ bị phạt tiền từ 300.000 đồng đến 500.000 đồng, bao gồm việc không niêm yết biển báo, biển cấm, sơ đồ, biển chỉ dẫn về phòng cháy và chữa cháy tại các khu vực cần thiết, không chấp hành nội quy, hoặc không phổ biến nội quy phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ cho những người trong phạm vi quản lý. Ngoài ra, việc ban hành nội quy không đầy đủ nội dung hoặc không phù hợp với đặc điểm hoạt động của cơ sở cũng thuộc diện bị phạt ở mức này.

Đặc biệt, hành vi không niêm yết nội quy về phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ sẽ bị xử phạt nặng hơn, với mức phạt tiền từ 1.000.000 đồng đến 3.000.000 đồng. Điều này nhấn mạnh tầm quan trọng của việc công khai hóa các quy định an toàn PCCC để mọi người cùng biết và thực hiện.

Mức phạt cao nhất trong nhóm vi phạm này, từ 3.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng, được áp dụng đối với hành vi không có nội quy phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ hoặc có nội quy nhưng nội dung trái với các văn bản quy phạm pháp luật của Nhà nước. Điều này cho thấy sự thiếu sót cơ bản hoặc làm sai lệch các quy định pháp luật về an toàn PCCC sẽ bị xử lý nghiêm khắc. Việc hiểu rõ và tuân thủ đúng các quy định về nội quy là bước đầu tiên và cơ bản để đảm bảo an toàn PCCC tại khách sạn, nhà nghỉ.

Những vấn đề còn tồn tại và giải pháp PCCC hiệu quả

Thực trạng nguy cơ cháy tiềm ẩn tại cơ sở lưu trú

Mặc dù các quy định phòng cháy chữa cháy đối với khách sạn, nhà nghỉ đã được ban hành tương đối đầy đủ, thực tế cho thấy nhiều cơ sở vẫn tiềm ẩn nguy cơ cháy nổ cao, gây thiệt hại nghiêm trọng về người và tài sản. Một trong những vấn đề tồn tại phổ biến là việc các công trình khách sạn, nhà nghỉ được xây dựng mà không đáp ứng đầy đủ các yêu cầu về phòng cháy chữa cháy ngay từ khâu thiết kế và thi công. Điều này bao gồm việc không đảm bảo khoảng cách an toàn chống cháy lan giữa các công trình hoặc thiết kế lối thoát nạn không an toàn, không đủ số lượng hoặc bị cản trở.

Hệ thống phòng cháy chữa cháy tại nhiều nhà nghỉ, khách sạn còn nhiều thiếu sót. Đường cho xe chữa cháy tiếp cận khi xảy ra cháy có thể không đảm bảo, hệ thống cấp nước chữa cháy không đủ áp lực hoặc không được bảo trì thường xuyên. Nhiều khu du lịch hoặc nhà nghỉ nhỏ còn sử dụng vật liệu dễ cháy như tranh, tre, nứa, lá trong xây dựng và trang trí, làm tăng nhanh tốc độ lan truyền của đám cháy.

Hệ thống chiếu sáng sự cố và chỉ dẫn lối thoát nạn còn thiếu hoặc hoạt động kém hiệu quả, đặc biệt là trong điều kiện mất điện hoặc khói dày đặc. Việc này gây khó khăn lớn cho quá trình thoát hiểm của người lưu trú khi có sự cố. Đối với các khách sạn, nhà nghỉ có quy mô lớn, giá trị đầu tư cao nhưng lại ở vị trí xa các đơn vị Phòng cháy chữa cháy chuyên nghiệp, lực lượng và phương tiện chữa cháy tại chỗ lại chưa được đầu tư đúng mức, dẫn đến khả năng ứng phó ban đầu yếu kém.

Một nguyên nhân cốt lõi của những tồn tại này là nhận thức và trách nhiệm của một số người đứng đầu cơ sở còn hạn chế. Họ chưa thực sự coi trọng công tác phòng cháy chữa cháy, chưa đầu tư đầy đủ cho việc trang bị kỹ thuật, tổ chức lực lượng PCCC tại chỗ, hoặc quản lý lỏng lẻo các nguồn nguy cơ cháy. Thậm chí, một số chủ cơ sở còn cho rằng phòng cháy chữa cháy là trách nhiệm của lực lượng Cảnh sát PCCC hoặc chính quyền địa phương, mà không nhận thức được vai trò chủ động của mình trong việc phòng ngừa.

Giải pháp tăng cường an toàn và phòng ngừa

Để khắc phục những vấn đề tồn tại và nâng cao hiệu quả công tác phòng cháy chữa cháy tại các cơ sở khách sạn, nhà nghỉ, cần có sự phối hợp và thực hiện đồng bộ các giải pháp từ nhiều phía. Trước hết, việc xác định rõ trách nhiệm của các cấp chính quyền, các ngành, tổ chức xã hội và đặc biệt là chủ cơ sở là vô cùng quan trọng. Theo quy định của Luật PCCC và Nghị định 136/2020/NĐ-CP, trách nhiệm chính thuộc về chính quyền trực tiếp quản lý và người đứng đầu cơ sở.

Chủ cơ sở khách sạn, nhà nghỉ cần nghiêm túc thực hiện đầy đủ các văn bản pháp luật, quy định về PCCC để kịp thời khắc phục những sơ hở, thiếu sót và nguy cơ cháy. Đối với các công trình xây dựng mới hoặc cải tạo lớn, việc trình thẩm duyệt thiết kế về phòng cháy chữa cháy là bắt buộc nhằm tuân thủ nghiêm ngặt các quy chuẩn, tiêu chuẩn an toàn PCCC. Việc lắp đặt và cải tạo hệ thống phòng cháy chữa cháy, hệ thống điện phải theo đúng quy định an toàn, bao gồm cả các hệ thống điện riêng biệt cho chiếu sáng sự cố, chỉ dẫn thoát nạn và thiết bị PCCC.

Khi xây dựng hoặc sửa chữa, nên ưu tiên sử dụng các vật liệu không cháy hoặc khó cháy. Nếu phải sử dụng vật liệu dễ cháy vì lý do nào đó, cần áp dụng các biện pháp kỹ thuật để tăng khả năng chịu lửa cho vật liệu, ví dụ như sử dụng sơn hoặc hóa chất chống cháy chuyên dụng. Hệ thống thoát nạn trong khách sạn, nhà nghỉ phải được bố trí theo đúng tiêu chuẩn của Nhà nước, đảm bảo thông thoáng và an toàn khi có sự cố, đặc biệt lưu ý đến các tòa nhà cao tầng hoặc có tầng hầm.

Việc ban hành và tổ chức thực hiện nội quy phòng cháy chữa cháy cho khách sạn, nhà nghỉ một cách nghiêm túc là nền tảng quan trọng. Chủ cơ sở cần thường xuyên tổ chức kiểm tra an toàn PCCC nội bộ để kịp thời phát hiện và khắc phục các nguy cơ, đồng thời kiên quyết xử lý các trường hợp vi phạm nội quy gây mất an toàn PCCC.

Việc thành lập đội PCCC cơ sở với đủ quân số, được lựa chọn từ những người có tinh thần trách nhiệm, nhiệt tình và được huấn luyện nghiệp vụ phòng cháy chữa cháy bài bản là yếu tố then chốt trong ứng phó ban đầu. Đội PCCC cơ sở cần được tổ chức thường trực, đặc biệt vào ban đêm, dịp lễ, Tết để sẵn sàng xử lý tình huống. Việc đầu tư kinh phí cho công tác PCCC để trang bị phương tiện chữa cháy tại chỗ (bình chữa cháy, vòi rồng, hệ thống báo/chữa cháy tự động…), phương tiện cứu hộ, thoát nạn, đảm bảo nguồn nước chữa cháy là hết sức cần thiết.

Cuối cùng, việc xây dựng các phương án chữa cháy cho nhiều tình huống giả định và thường xuyên tổ chức thực tập phương án là cách hiệu quả để nâng cao năng lực ứng phó của lực lượng tại chỗ, đảm bảo sự chủ động về lực lượng, phương tiện và chiến thuật khi xảy ra cháy. Song song đó, lực lượng Cảnh sát PCCC cần tăng cường công tác kiểm tra, hướng dẫn, đôn đốc chủ cơ sở thực hiện tốt trách nhiệm của mình, đồng thời tham mưu cho chính quyền địa phương có các văn bản chỉ đạo phù hợp với tình hình phát triển du lịch, góp phần nâng cao an toàn PCCC cho toàn bộ hệ thống cơ sở lưu trú trên địa bàn.

Các câu hỏi thường gặp về PCCC khách sạn nhà nghỉ

Khách sạn, nhà nghỉ quy mô như thế nào thì thuộc thẩm quyền quản lý PCCC của cơ quan công an?

Các khách sạn, nhà khách, nhà nghỉ cao từ 5 tầng trở lên hoặc có tổng khối tích từ 1.500 m3 trở lên, cùng với các loại hình cơ sở lưu trú khác có quy mô tương đương theo quy định tại Phụ lục III Nghị định 136/2020/NĐ-CP, sẽ thuộc thẩm quyền quản lý về phòng cháy chữa cháy của cơ quan công an.

Không có nội quy phòng cháy chữa cháy tại cơ sở kinh doanh khách sạn, nhà nghỉ thì bị xử phạt như thế nào?

Theo quy định tại Điều 29 Nghị định 144/2021/NĐ-CP, hành vi không có nội quy về phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ tại cơ sở sẽ bị phạt tiền từ 3.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng. Mức phạt này cũng áp dụng nếu có nội quy nhưng trái với quy định pháp luật.

Những điều kiện an toàn PCCC bắt buộc nào mà cơ sở khách sạn, nhà nghỉ cần đáp ứng?

Cơ sở khách sạn, nhà nghỉ cần đáp ứng nhiều điều kiện an toàn PCCC như có nội quy, biển báo, sơ đồ thoát nạn; có lực lượng PCCC tại chỗ được huấn luyện; có phương án chữa cháy được phê duyệt; hệ thống điện, nguồn nhiệt đảm bảo an toàn; có hệ thống giao thông, cấp nước, báo cháy, chữa cháy, thoát nạn, phương tiện cứu người đảm bảo tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật. Đối với công trình lớn, cần có thẩm duyệt và nghiệm thu về PCCC.

Trách nhiệm của chủ cơ sở khách sạn, nhà nghỉ đối với công tác PCCC là gì?

Chủ cơ sở có trách nhiệm chính trong việc tổ chức thực hiện và duy trì các điều kiện an toàn phòng cháy chữa cháy theo quy định pháp luật trước và trong suốt quá trình hoạt động. Điều này bao gồm việc ban hành nội quy, đầu tư trang thiết bị, tổ chức lực lượng, huấn luyện nghiệp vụ và thường xuyên kiểm tra, khắc phục các nguy cơ cháy nổ.

Làm thế nào để nâng cao hiệu quả phòng ngừa cháy tại các khách sạn, nhà nghỉ?

Để nâng cao hiệu quả phòng ngừa, cần chú trọng từ khâu thiết kế, xây dựng bằng vật liệu chống cháy; lắp đặt hệ thống PCCC đạt chuẩn; thường xuyên kiểm tra, bảo dưỡng hệ thống điện, thiết bị; quản lý chặt chẽ nguồn lửa, nguồn nhiệt; tổ chức huấn luyện nghiệp vụ cho nhân viên; và thực tập phương án chữa cháy định kỳ.

Việc nắm vững và thực hiện đúng các quy định phòng cháy chữa cháy đối với khách sạn, nhà nghỉ là yêu cầu tối thiểu và bắt buộc để đảm bảo an toàn PCCC cho cơ sở kinh doanh và những người bên trong. Chủ động phòng ngừa và ứng phó là chìa khóa để giảm thiểu rủi ro. Edupace hy vọng những thông tin này hữu ích cho bạn đọc.

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *