Hoạt động đấu thầu mua sắm hàng hóa là quy trình phức tạp, đòi hỏi sự tuân thủ chặt chẽ các quy định pháp luật. Thông tư 05/2015/TT-BKHĐT của Bộ Kế hoạch và Đầu tư đóng vai trò quan trọng, hướng dẫn chi tiết cách lập hồ sơ mời thầu, giúp đảm bảo tính minh bạch, công bằng và hiệu quả trong quá trình lựa chọn nhà thầu. Bài viết này sẽ đi sâu vào các nội dung chính của thông tư này.
Bối cảnh và mục đích ban hành Thông tư 05/2015/TT-BKHĐT
Trước khi Thông tư 05/2015/TT-BKHĐT được ban hành, việc lập hồ sơ mời thầu cho các gói thầu mua sắm hàng hóa đã có những hướng dẫn nhất định, tuy nhiên vẫn cần được chi tiết hóa và cập nhật để phù hợp hơn với thực tiễn và các quy định mới của Luật đấu thầu 2013 cùng Nghị định số 63/2014/NĐ-CP. Mục đích chính của Thông tư 05/2015 là cung cấp các mẫu hồ sơ mời thầu chuẩn, đồng thời đưa ra các chỉ dẫn cụ thể về cách áp dụng, nhằm nâng cao chất lượng, tính chuyên nghiệp và giảm thiểu sai sót trong công tác lập hồ sơ mời thầu mua sắm hàng hóa. Điều này góp phần tạo môi trường cạnh tranh lành mạnh và nâng cao hiệu quả sử dụng vốn nhà nước hoặc các nguồn vốn khác trong các dự án mua sắm.
Thông tư được xây dựng dựa trên kinh nghiệm trong nước và tham khảo các thông lệ quốc tế tốt về đấu thầu, đặc biệt là quy định của Ngân hàng Phát triển Châu Á (ADB) và Ngân hàng Thế giới (WB). Điều này thể hiện nỗ lực của Bộ Kế hoạch và Đầu tư trong việc hài hòa hóa các quy định về đấu thầu tại Việt Nam với chuẩn mực quốc tế, tạo thuận lợi cho các hoạt động đầu tư và mua sắm có sử dụng vốn từ các nhà tài trợ nước ngoài.
Phạm vi điều chỉnh và đối tượng áp dụng chính
Thông tư 05/2015/TT-BKHĐT tập trung quy định chi tiết về việc lập hồ sơ mời thầu đối với các gói thầu mua sắm hàng hóa. Phạm vi điều chỉnh của Thông tư được xác định rõ tại Điều 1, áp dụng cho các gói thầu thuộc phạm vi điều chỉnh của Luật đấu thầu số 43/2013/QH13, trừ gói thầu mua thuốc.
Áp dụng cho các gói thầu mua sắm hàng hóa trong nước
Cụ thể, Thông tư cung cấp hai mẫu hồ sơ mời thầu chính: Mẫu số 01 và Mẫu số 02. Mẫu số 01 được sử dụng cho các gói thầu đấu thầu rộng rãi, đấu thầu hạn chế trong nước áp dụng phương thức một giai đoạn một túi hồ sơ. Trong khi đó, Mẫu số 02 dành cho các gói thầu đấu thầu rộng rãi, đấu thầu hạn chế trong nước nhưng áp dụng phương thức một giai đoạn hai túi hồ sơ. Việc phân loại và cung cấp các mẫu riêng biệt này giúp các bên liên quan dễ dàng áp dụng đúng quy trình cho từng hình thức lựa chọn nhà thầu khác nhau, đảm bảo sự chặt chẽ trong từng bước thực hiện.
Đối với các gói thầu mua sắm hàng hóa sử dụng vốn ODA của ADB, WB được tổ chức đấu thầu rộng rãi trong nước (NCB), Thông tư quy định việc áp dụng mẫu hồ sơ mời thầu NCB do chính các tổ chức này ban hành bằng tiếng Việt. Trường hợp được nhà tài trợ chấp thuận, chủ đầu tư có thể áp dụng Mẫu số 01 hoặc Mẫu số 02 ban hành kèm theo Thông tư này, hoặc có thể sửa đổi, bổ sung theo quy định trong điều ước quốc tế, thỏa thuận với nhà tài trợ.
<>Xem Thêm Bài Viết:<>- Hiểu Rõ 14 Dạng Bài Reading IELTS Để Đạt Điểm Cao
- Mơ Thấy Bồn Cầu Bị Tắc Đánh Con Gì? Giải Mã Ý Nghĩa Giấc Mơ
- Kỷ Niệm Qua **Ảnh Nhóm Học Tập**: Ý Nghĩa Và Cách Chụp Ấn Tượng
- Nam Mo Thay Phat: Giai Mã Điềm Báo Từ Thế Giới Tâm Linh
- Từ Vựng Tiếng Anh Giao Tiếp Quán Bar Hiệu Quả
Đối tượng liên quan đến hoạt động lựa chọn nhà thầu
Điều 2 của Thông tư 05/2015/TT-BKHĐT xác định rõ đối tượng áp dụng là tất cả các tổ chức, cá nhân có tham gia hoặc có liên quan đến hoạt động lựa chọn nhà thầu gói thầu mua sắm hàng hóa thuộc phạm vi điều chỉnh được quy định tại Điều 1 của Thông tư. Điều này bao gồm chủ đầu tư, bên mời thầu, nhà thầu tham gia dự thầu, và các cơ quan quản lý nhà nước về hoạt động đấu thầu. Việc quy định rõ đối tượng giúp tăng cường trách nhiệm và tính tuân thủ của tất cả các bên trong quá trình triển khai các gói thầu mua sắm.
Nguyên tắc áp dụng các mẫu hồ sơ mời thầu
Việc áp dụng các mẫu hồ sơ mời thầu ban hành kèm theo Thông tư 05/2015/TT-BKHĐT không chỉ đơn thuần là điền thông tin vào mẫu có sẵn, mà cần tuân thủ các nguyên tắc nhất định để đảm bảo mục tiêu của công tác đấu thầu. Các nguyên tắc này được quy định chi tiết tại Điều 3 của Thông tư, nhấn mạnh vào việc tạo ra một môi trường cạnh tranh lành mạnh và hiệu quả.
Đảm bảo cạnh tranh, công bằng và hiệu quả kinh tế
Khi lập hồ sơ mời thầu, tổ chức, cá nhân phải căn cứ vào quy mô, tính chất cụ thể của từng gói thầu để đưa ra các yêu cầu phù hợp trên cơ sở bảo đảm nguyên tắc cạnh tranh, công bằng, minh bạch và hiệu quả kinh tế. Điều này đòi hỏi sự cân nhắc kỹ lưỡng để các yêu cầu đưa ra không quá cao hoặc quá thấp so với nhu cầu thực tế và khả năng của thị trường. Sự công bằng được thể hiện qua việc tạo cơ hội tiếp cận thông tin và tham gia dự thầu như nhau cho tất cả các nhà thầu đủ điều kiện.
Yêu cầu kỹ thuật và tránh hạn chế nhà thầu
Một trong những điểm quan trọng được Thông tư nhấn mạnh là việc đưa ra các yêu cầu về kỹ thuật đối với hàng hóa. Các yêu cầu này (đặc tính, thông số kỹ thuật…) phải dựa trên nhu cầu sử dụng thực tế, đảm bảo đáp ứng công năng và phù hợp với năng lực kinh doanh cũng như điều kiện của thị trường.
Đặc biệt, Thông tư nghiêm cấm việc đưa ra các điều kiện nhằm hạn chế sự tham gia của nhà thầu hoặc tạo lợi thế cho một hoặc một số nhà thầu cụ thể, gây ra sự cạnh tranh không bình đẳng. Điều này bao gồm việc nêu nhãn hiệu, xuất xứ cụ thể của hàng hóa. Trường hợp không thể mô tả chi tiết bằng đặc tính kỹ thuật, có thể nêu nhãn hiệu để tham khảo nhưng phải kèm theo cụm từ “hoặc tương đương” và phải quy định rõ nội hàm tương đương về kỹ thuật, tính năng, tiêu chuẩn, không được quy định tương đương về xuất xứ.
Quy định chỉnh sửa mẫu hồ sơ
Các Mẫu hồ sơ mời thầu được ban hành kèm theo Thông tư là cơ sở để lập hồ sơ mời thầu. Tuy nhiên, Thông tư cho phép chỉnh sửa một số nội dung để phù hợp với quy mô, tính chất của gói thầu, ngoại trừ các quy định trong phần Chỉ dẫn nhà thầu và Điều kiện chung của hợp đồng. Bất kỳ sự chỉnh sửa nào cũng phải được thực hiện một cách khoa học, chặt chẽ hơn so với mẫu gốc và không được trái với quy định của pháp luật về đấu thầu. Khi trình phê duyệt hồ sơ mời thầu có chỉnh sửa, tổ chức, cá nhân lập hồ sơ phải nêu rõ các nội dung đã chỉnh sửa và lý do cụ thể để chủ đầu tư xem xét, quyết định.
Các quy định quan trọng khác trong Thông tư
Bên cạnh các quy định chi tiết về lập hồ sơ mời thầu và áp dụng mẫu, Thông tư 05/2015/TT-BKHĐT còn đề cập đến nhiều khía cạnh quan trọng khác của quá trình lựa chọn nhà thầu gói thầu mua sắm hàng hóa. Các quy định này nhằm đảm bảo tính đầy đủ và chính xác của hồ sơ dự thầu cũng như tính khả thi của hợp đồng sau này.
Quy định về thuế, phí và lệ phí trong đấu thầu
Thông tư quy định rõ ràng về việc xem xét các chi phí liên quan đến thuế, phí, lệ phí trong giá dự thầu. Theo đó, giá dự thầu do nhà thầu đưa ra phải bao gồm toàn bộ các chi phí cần thiết để thực hiện gói thầu, kể cả thuế, phí, lệ phí (nếu có). Các khoản này được áp theo thuế suất, mức phí, lệ phí theo quy định tại thời điểm 28 ngày trước ngày có thời điểm đóng thầu.
Đối với đấu thầu trong nước, khi đánh giá về giá thì chi phí về thuế, phí, lệ phí (nếu có) sẽ được xem xét. Tuy nhiên, trong đấu thầu quốc tế, các chi phí này sẽ không được xem xét và không đưa vào để so sánh, xếp hạng nhà thầu. Chỉ khi nhà thầu được xếp hạng thứ nhất, chi phí này mới được xác định cụ thể trong bước thương thảo hợp đồng đấu thầu và giá đề nghị trúng thầu, giá hợp đồng cuối cùng phải bao gồm các khoản này.
Loại hợp đồng áp dụng cho gói thầu mua sắm
Thông tư khuyến khích áp dụng loại hợp đồng trọn gói cho gói thầu mua sắm hàng hóa. Đây là loại hợp đồng phổ biến và thường được ưu tiên vì giúp xác định rõ ràng tổng giá trị hợp đồng ngay từ đầu, giảm thiểu rủi ro phát sinh tăng chi phí trong quá trình thực hiện.
Tuy nhiên, đối với các trường hợp hàng hóa có tính đặc thù, phức tạp, quy mô lớn và thời gian thực hiện hợp đồng trên 18 tháng, Thông tư cho phép áp dụng loại hợp đồng theo đơn giá điều chỉnh. Khi sử dụng loại hợp đồng này, hồ sơ mời thầu phải quy định rõ công thức điều chỉnh giá. Nhà thầu cần chứng minh được các yếu tố dẫn đến sự thay đổi về đơn giá nếu cần điều chỉnh giá hợp đồng trong quá trình thực hiện. Hồ sơ mời thầu cũng bắt buộc phải bao gồm Mẫu hợp đồng và quy định chi tiết các điều, khoản của hợp đồng để làm cơ sở cho nhà thầu chào thầu và các bên thương thảo, ký kết. Hợp đồng ký kết phải tuân thủ mẫu và các điều kiện trong hồ sơ mời thầu, không trái với quy định pháp luật về đấu thầu.
Yêu cầu về giấy phép bán hàng của nhà sản xuất
Đối với hàng hóa thông thường, sẵn có trên thị trường và được bảo hành theo quy định của nhà sản xuất, Thông tư không yêu cầu nhà thầu phải nộp giấy phép bán hàng của nhà sản xuất hoặc tài liệu tương đương.
Tuy nhiên, đối với hàng hóa đặc thù, phức tạp, cần gắn liền với trách nhiệm của nhà sản xuất về dịch vụ sau bán hàng (bảo hành, bảo trì, cung cấp phụ tùng…), hồ sơ mời thầu có thể yêu cầu nhà thầu cung cấp giấy phép bán hàng hoặc giấy chứng nhận quan hệ đối tác. Nếu nhà thầu không nộp kèm tài liệu này trong hồ sơ dự thầu, bên mời thầu phải yêu cầu làm rõ, bổ sung và có trách nhiệm tiếp nhận tài liệu bổ sung để đánh giá. Nhà thầu chỉ được trao hợp đồng sau khi đã nộp đủ giấy phép này cho chủ đầu tư. Trường hợp giấy phép chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu của hồ sơ mời thầu, bên mời thầu phải yêu cầu nhà thầu làm rõ thay vì loại ngay hồ sơ dự thầu. Thông tư cũng lưu ý về việc các nhà sản xuất cố tình không cung cấp giấy phép, làm hạn chế cạnh tranh và cần được phản ánh để xử lý kịp thời.
FAQs về Thông tư 05/2015/TT-BKHĐT
- Thông tư 05/2015/TT-BKHĐT có còn hiệu lực không?
Thông tư 05/2015/TT-BKHĐT có hiệu lực thi hành từ ngày 01 tháng 8 năm 2015. Hiện tại, các quy định về đấu thầu đã có nhiều thay đổi, đặc biệt là Luật Đấu thầu 2023 và các văn bản hướng dẫn mới. Do đó, cần tham khảo các quy định pháp luật hiện hành để áp dụng cho phù hợp. - Thông tư 05/2015/TT-BKHĐT thay thế văn bản nào?
Thông tư 05/2015/TT-BKHĐT thay thế Thông tư số 05/2010/TT-BKH ngày 10 tháng 02 năm 2010 của Bộ Kế hoạch và Đầu tư quy định chi tiết lập hồ sơ mời thầu gói thầu mua sắm hàng hóa. - Khi nào áp dụng Mẫu hồ sơ mời thầu mua sắm hàng hóa số 01 và Mẫu số 02 theo Thông tư 05/2015/TT-BKHĐT?
Mẫu số 01 áp dụng cho gói thầu đấu thầu rộng rãi, đấu thầu hạn chế trong nước với phương thức lựa chọn nhà thầu một giai đoạn một túi hồ sơ. Mẫu số 02 áp dụng cho gói thầu đấu thầu rộng rãi, đấu thầu hạn chế trong nước với phương thức lựa chọn nhà thầu một giai đoạn hai túi hồ sơ. - Có được chỉnh sửa các quy định trong Mẫu hồ sơ mời thầu ban hành kèm theo Thông tư 05/2015/TT-BKHĐT không?
Theo Thông tư 05/2015/TT-BKHĐT, các quy định trong Mẫu hồ sơ mời thầu về Chỉ dẫn nhà thầu và Điều kiện chung của hợp đồng không được chỉnh sửa. Đối với các nội dung khác, có thể chỉnh sửa cho phù hợp với quy mô, tính chất của gói thầu, nhưng phải đảm bảo phù hợp, khoa học, chặt chẽ hơn mẫu gốc và không trái với quy định pháp luật về đấu thầu.
Thông tư 05/2015/TT-BKHĐT là một văn bản pháp lý quan trọng, cung cấp khuôn khổ và hướng dẫn chi tiết cho công tác lập hồ sơ mời thầu mua sắm hàng hóa tại Việt Nam trong giai đoạn hiệu lực của nó. Việc nắm vững và áp dụng đúng các quy định của thông tư giúp nâng cao hiệu quả và tính tuân thủ trong các hoạt động mua sắm sử dụng nguồn vốn công hoặc các nguồn vốn thuộc phạm vi điều chỉnh của Luật đấu thầu. Để có thông tin cập nhật và chính xác nhất về các quy định pháp luật đấu thầu hiện hành, bạn đọc nên tham khảo các văn bản pháp luật mới nhất. Edupace hy vọng bài viết này đã cung cấp những thông tin hữu ích về Thông tư 05/2015/TT-BKHĐT.
